De Rijksnatuurvisie die de overheid in 2014 uitbracht, wil ondernemers meer betrekken bij de natuur. Natuur zou altijd meegenomen moeten worden in handelingen en beslissingen van ondernemers. Dit natuurinclusief ondernemen blijkt nog niet makkelik van de grond te komen. Het onlangs verschenen onderzoeksrapport 'Het stimuleren van ondernemen met natuur' laat zien wat de overheid kan doen om natuurinclusief ondernemen verder te stimuleren.

Verdienmodel

Onderzoekers hebben 15 interviews gehouden met verschillende recreatieondernemers, landgoedeigenaren, natuurbeheerders en bestuurders. Ze vroegen daarbij hoe de ondernemers natuur in hun verdienmodel integreren. Kunnen de ondernemers de kosten van natuurinclusief ondernemen zelf dragen, of is publieke financiering nodig? En wat kan de overheid doen om hen te helpen? Welke beleidsmaatregelen zijn nodig? Welke belemmeringen ervaren zij?

Overheidsrol

Het rapport laat zien dat het zonder publiek nog lastig is om de omslag te maken naar natuurinclusief ondernemen. Hoge grondprijzen spelen er een rol in. Natuurinclusief ondernemen kan niet zonder publiek geld, concludeert het rapport. Een overheidsrol lijkt nog onontbeerlijk. Zo gaat er overheidsgeld naar agrarisch natuurbeheer en zijn er eenmalige subsidies beschikbaar voor innovatieve ondernemers die de omslag naar een meer duurzame productie willen maken.

Experimenteerruimte

De ondernemers zeggen in de interviews meer experimenteerruimte te willen. Die ruimte is nodig om te onderzoeken waar de juiste balans ligt tussen het genereren van inkomsten en natuurbehoud. De ruimte is nu te beperkt, vinden de geïnterviewden. De Omgevingswet die in 2019 in werking treedt, biedt wel wat ruimte, maar het is nog te beperkt, denken ze.

Kennis

Daarnaast denken de ondernemers dat voor een omslag naar natuurinclusief ondernemen kennis nodig is. De overheid moet investeren in kennis, vinden ze. Ondernemers missen kennis om ecologie in de bedrijfsvoering in te bedden, ook in het landbouwonderwijs wordt die kennis gemist. Zowel vanuit de landbouw als vanuit de landgoedsector werd gewezen op het belang van opleidingen en onderwijs omtrent ondernemen met natuur.

Afstemming beleid

Ten slotte leeft er een gevoel van willekeur bij producers van gemeenten en provincies. Er zijn nogal wat verschillen tussen provincie en gemeente. Een betere afstemming zou helpen. En in veel gevallen kan een gebiedsgerichte aanpak de omslag naar natuurinclusief ondernemen versnellen, is het idee, maar een regisseur ontbreekt. Een intermediair als de in 2015 opgeheven Dienst Landelijk Gebied voor grondaanwerving, inrichting en voorfinanciering wordt gemist.

Het rapport eindigt met een aantal aanbevelingen zoals betere afstemming tussen gemeenten en provincies over het beleid, betere kennisverspreiding en onderzoek naar mogelijke belangentegenstellingen.

(Bron foto: Pixabay)

Kennis en experimenteerruimte nodig voor natuurinclusief ondernemen