De stikstofdepositie in veel Natura 2000-gebieden in Nederland is hoger dan gewenst. Omdat die Natura 2000-gebieden zwaar met stikstof zijn belast, worden op grond van de Natuurbeschermingswet weinig nieuwe vergunningen verleend voor activiteiten die leiden tot stikstofdepositie. Het gevolg is dat de economische ontwikkeling van onder meer de veehouderij stagneert.

Maatregelenpakket

Om die vastgelopen vergunningverlening uit een impasse te halen, en om te zorgen dat de doelstelling van instandhouding van natuurgebieden kan worden gehaald, heeft de Nederlandse overheid het programma Programmatische Aanpak Stikstof (PAS) gelanceerd. Doel is met agrarisch ondernemers en maatschappelijke organisaties de stikstofuitstoot te verminderen.

Het PAS moet zorgen dat er in en rond Natura 2000-gebieden weer ruimte komt voor economische ontwikkeling. Daarom is afgesproken een breed pakket aan maatregelen te ontwikkelen die ingezet kunnen worden om de emissies van stikstofverbindingen te verminderen. In dat pakket moeten alle mogelijke maatregelen opgenomen worden, rekening houdend met de stikstofemissie, de haalbaarheid en de betaalbaarheid.

NH₃-uitstoot

Voor drie sectorclusters - Verkeer en Vervoer, Industrie en Energie, en Landbouw - zijn mogelijke maatregelen geïnventariseerd. Onderzoekers van Wageningen Univeristy & Research hebben dit voor de landbouw gedaan. In bijlage 1 van het rapport 'PAS Aanvullende reservemaatregelen Landbouw' is een groslijst opgenomen van maatregelen die kunnen bijdragen aan de vermindering van NH₃-uitstoot.

Het gaat om maatregelen voor een betere mesttoediening in gras- en bouwland, huisvestingsmaatregelen, waarbij je kunt denken aan beter ventilatiemanagement, luchtzuivering of emissiebeperkende stalvoeren, en maatregelen in het voermanagement.

Kosten

De verschillende maatregelen zijn in een quickscan beoordeeld op een aantal criteria zoals kosten, tijdpad van implementatie en draagvlak in de sector. Per maatregel is die beoordeling in het rapport uitgewerkt in factsheets. In het rapport zijn 23 factsheets opgenomen. De beoordeling van die verschillende maatregelen is samengevat in een synthesetabel op pagina 46 en 47. Per maatregel is weergegeven welke ammoniakreductie in 2020 en 2030 verwacht worden en wat de kosten zijn per kton NH₃-N.

(Bron foto: Shutterstock)

23 maatregelen Programmatische Aanpak Stikstof beoordeeld